انواع فورفورال

فورفورال (Furfural) یک آلدئید آلی با فرمول C₅H₄O₂ است که از پسماندهای کشاورزی تولید می‌شود و در صنعت نفت به‌عنوان حلال انتخابی برای تصفیه‌ی روغن‌های روان‌کننده به کار می‌رود. وقتی در بازار از «انواع فورفورال» صحبت می‌شود، معمولاً منظور دو چیز است: خود فورفورال به‌عنوان حلال شیمیایی، و فورفورال اکسترکت که محصول جانبی تصفیه‌ی روغن با فورفورال است. در این مقاله هر دو را دقیق معرفی می‌کنیم و انواع، ویژگی‌ها، کاربردها و نکات ایمنی آن‌ها را توضیح می‌دهیم.

فورفورال چیست و چگونه تولید می‌شود؟

فورفورال از هیدرولیز اسیدی ترکیبات قندی پنج‌کربنه (پنتوزان‌ها) در زیست‌توده‌هایی مثل چوب بلال ذرت، باگاس نیشکر، پوسته‌ی برنج و پوسته‌ی جو دوسر به دست می‌آید. فورفورال خالص مایعی بی‌رنگ تا زرد کهربایی با بوی شبیه بادام است که در مجاورت هوا و نور به‌تدریج تیره می‌شود. نقطه‌ی جوش آن حدود 162 درجه‌ی سانتی‌گراد و چگالی آن حدود 1.16 گرم بر سانتی‌متر مکعب است.

انواع فورفورال

۱. فورفورال خالص (حلال صنعتی)

مهم‌ترین مصرف فورفورال خالص در پالایشگاه‌های روغن‌سازی است. فورفورال ترکیبات آروماتیک را به‌خوبی در خود حل می‌کند، اما ترکیبات پارافینی را حل نمی‌کند؛ به همین دلیل از آن برای جداکردن آروماتیک‌ها از برش‌های روغنی و تولید روغن پایه‌ی مرغوب استفاده می‌شود. از دیگر کاربردهای فورفورال خالص می‌توان به تولید الکل فورفوریل و رزین‌های فورانی (برای قالب‌های ریخته‌گری)، استخراج بوتادین و تولید برخی حلال‌ها و مواد شیمیایی کشاورزی اشاره کرد.

۲. فورفورال اکسترکت (DAE)

در واحد استخراج با فورفورال، برش روغنی به دو جریان تقسیم می‌شود: «رافینیت» که به روغن پایه تبدیل می‌شود و «اکسترکت» که سرشار از ترکیبات آروماتیک است. پس از بازیابی حلال، ماده‌ای قهوه‌ای تیره، غلیظ و چسبناک باقی می‌ماند که فورفورال اکسترکت یا در اصطلاح بین‌المللی Distillate Aromatic Extract (DAE) نامیده می‌شود. توجه کنید که فورفورال اکسترکت عمدتاً از هیدروکربن‌های آروماتیک تشکیل شده و فورفورال در آن تنها به‌صورت مقدار باقی‌مانده‌ی ناچیز وجود دارد.

فورفورال اکسترکت بر اساس برش روغنی خوراک به دو گروه اصلی تقسیم می‌شود:

• اکسترکت سبک: از برش‌های روغنی سبک به دست می‌آید و ویسکوزیته‌ی کمتری دارد.
• اکسترکت سنگین: از برش‌های سنگین‌تر به دست می‌آید و ویسکوزیته و نقطه‌ی اشتعال بالاتری دارد.

۳. ترکیبات خانواده‌ی فوران

فورفورال عضو خانواده‌ی ترکیبات فوران است. یکی از اعضای مهم این خانواده هیدروکسی متیل فورفورال (HMF) است که از قندهای شش‌کربنه به دست می‌آید و در صنایع غذایی و شیمی سبز اهمیت دارد.

کاربردهای فورفورال اکسترکت

• روغن فرآیند لاستیک: به دلیل سازگاری بالا با لاستیک‌های SBR و طبیعی، در تولید شیلنگ، تسمه، کفپوش و قطعات لاستیکی به‌عنوان نرم‌کننده و روغن پرکننده (Extender Oil) استفاده می‌شود.
• خوراک تولید دوده (کربن بلک): محتوای آروماتیک بالا آن را به خوراک مناسبی برای تولید دوده تبدیل می‌کند.
• صنعت قیر و آسفالت: به‌عنوان افزودنی برای اصلاح و بازیابی خواص قیر کاربرد دارد.
• جوهر و پوشش‌ها: در برخی جوهرهای چاپ و پوشش‌های صنعتی به‌عنوان حلال یا نرم‌کننده استفاده می‌شود.
• جزء سوخت: در اختلاط برخی سوخت‌های سنگین صنعتی و کوره به کار می‌رود.

مقایسه‌ی انواع روغن فرآیند لاستیک (RPO)

اصطلاح RPO (Rubber Process Oil) به روغن‌هایی گفته می‌شود که در فرمولاسیون لاستیک استفاده می‌شوند. فورفورال اکسترکت در گروه روغن‌های آروماتیک قرار می‌گیرد:

نکات ایمنی و محدودیت‌های قانونی

فورفورال خالص سمی و قابل اشتعال است و باید با دستکش، عینک و تهویه‌ی مناسب کار شود. فورفورال اکسترکت نیز به دلیل وجود هیدروکربن‌های آروماتیک چندحلقه‌ای (PAH) نیازمند رعایت نکات ایمنی است. در اتحادیه‌ی اروپا طبق مقررات REACH (پیوست XVII، ردیف 50)، روغن‌های پرکننده‌ی مورد استفاده در تایر نباید بیش از 1 میلی‌گرم بر کیلوگرم بنزو[a]پیرن و بیش از 10 میلی‌گرم بر کیلوگرم مجموع هشت PAH مشخص‌شده داشته باشند. به همین دلیل برای صادرات تایر به اروپا از روغن‌های TDAE یا MES استفاده می‌شود. همیشه برگه‌ی ایمنی (MSDS) محصول را از تأمین‌کننده دریافت کنید.

نکات مهم در خرید فورفورال اکسترکت

• ویسکوزیته، نقطه‌ی اشتعال و میزان آروماتیک را بر اساس فرمولاسیون خود مشخص کنید.
• برگه‌ی آنالیز (COA) و برگه‌ی ایمنی (MSDS) را درخواست کنید.
• اگر محصول نهایی شما صادراتی است، الزامات PAH بازار مقصد را بررسی کنید.
• نوع بسته‌بندی (بشکه یا فله) و شرایط حمل مواد قابل اشتعال را هماهنگ کنید.

مهرگستر فورفورال اکسترکت را به‌صورت عمده عرضه می‌کند. برای مشاهده‌ی مشخصات به صفحه‌ی خرید فورفورال اکسترکت بروید یا برای استعلام قیمت با کارشناسان ما تماس بگیرید.

سوالات متداول

فورفورال چیست؟

فورفورال آلدئیدی آلی با فرمول C5H4O2 است که از هیدرولیز پسماندهای کشاورزی مانند چوب بلال ذرت و باگاس تولید می‌شود و در پالایشگاه‌ها به‌عنوان حلال برای جداسازی آروماتیک‌ها از روغن به کار می‌رود.

تفاوت فورفورال و فورفورال اکسترکت چیست؟

فورفورال یک حلال شیمیایی خالص است، اما فورفورال اکسترکت محصول جانبی تصفیه‌ی روغن با این حلال است که عمدتاً از هیدروکربن‌های آروماتیک تشکیل شده است.

فورفورال اکسترکت در چه صنایعی استفاده می‌شود؟

در صنعت لاستیک به‌عنوان روغن فرآیند، تولید دوده، اصلاح قیر، جوهر و پوشش‌ها و اختلاط سوخت‌های سنگین.

آیا فورفورال اکسترکت برای تایرهای صادراتی به اروپا مجاز است؟

روغن‌های آروماتیک معمولی به دلیل PAH بالا با محدودیت REACH سازگار نیستند و برای تایرهای صادراتی به اروپا از روغن‌های کم‌PAH مانند TDAE یا MES استفاده می‌شود.

مطالب و محصولات مرتبط

• خرید فورفورال اکسترکت
• هیدروکسی متیل فورفورال
• لوبکات چیست
• مراحل تولید پارافین